Brandstoftoeslagen: niet de lasten, wel de lusten

Het is een prijsstrategie die regelmatig wordt toegepast maar bij consumenten vaak in het verkeerde keelgat schiet: het direct doorrekenen van tegenvallende kosten in de verkoopprijs van je product. Toch is er op zich niets mis mee zou je zeggen, als je er maar eerlijk over bent en het consequent doorvoert. En daar wringt vaak de schoen.

De brandstoftoeslag die KLM op vliegtickets heft staat nu bij reiswebsites in het middelpunt van de belangstelling. Wie in januari een reis boekte voor vertrek in december heeft verschillende naheffingen moeten betalen door de stijgende olieprijs. Maar nu die olieprijs is gekelderd doet KLM alsof er niets aan de hand is.

Het is van alle tijden: het kwartje van Kok is natuurlijk een klassiek voorbeeld. Maar jaren geleden verhoogden ook bijvoorbeeld de cafetaria's hun prijzen door de mislukte aardappeloogst, zonder die prijzen ooit nog te verlagen. De banken voelden zich door de kredietcrisis genoodzaakt hun rentetarieven op leningen te verhogen, maar met alle steun en leningen die ze nu zelf krijgen zien ze geen mogelijkheid die tarieven weer naar beneden aan te passen. En ook de overheid speelt het spelletje mee: de bizar hoge olieprijs van zes maanden geleden zorgt ervoor dat we vanaf januari de hoofdprijs gaan betalen voor ons eigen aardgas uit Slochteren. En de minister vindt het prima.




KLM doet het ook. En ze zijn vast niet de enige luchtvaartmaatschappij die probeert via het kunstmatig hooghouden van de brandstoftoeslag de jaarcijfers nog een beetje op te poetsen met het oog op de recessie. De bezettingsgraad loopt terug, veel business class passagiers wringen zich tegenwoordig in een economy stoel en de hoeveelheid luchtvracht wordt kleiner. Dus een extraatje is welkom en het teruggeven van reeds ontvangen geld doet helemaal pijn. Het lijkt er echter op alsof de financieel directeur het daarbij wint van de marketingdirecteur, want vanuit een imagostandpunt zou je liever de hele stroom aan negatieve berichtgeving willen vermijden.

TROS Radar besteedde er in oktober al aandacht aan en nu heeft Z24 ook onderzoek gedaan. Onderstaande grafiek van Z24 laat goed zien hoe de kerosineprijs en de brandstoftoeslag uit de pas lopen.




Touroperators als TUI en Thomas Cook maken handig van de ophef gebruik en bieden nu een brandstofprijsgarantie aan. Maar dat is wel tijdelijk. En als je ziet dat de toeslagen nog steeds fors hoger zijn dan nodig, dan is het ook niet te verwachten dat een dergelijke garantie de touroperators veel geld gaat kosten.

Ik vind het lastig een oordeel te vellen. Enerzijds vind ik dat KLM zelf de risico's van prijsstijgingen moet dragen. En wanneer ze nadelen doorberekent aan de klant moet ze ook de voordelen doorberekenen. Maar anderzijds: wanneer we op deze manier de werkgelegenheid bij KLM kunnen veiligstellen, moeten we dan wel zeuren om die paar tientjes?

• Tweet