Er is al veel geschreven over de inzet van PR 2.0, social media en het verdienen van geld of versterken van je imago. Daar wil ik deze keer niet op ingaan. Graag wil ik het hebben over een vaak onderbelicht aspect van de inzet van Social Media: de interne alignment.
Het lijkt of er deze zomer een bewustwordingsproces gaande is. Ik geef met regelmaat presentaties over de opkomst, mogelijkheden en potentie van Social Media. Veel bedrijven willen daar dit jaar nog werk van gaan maken. Vaak om de juiste redenen, soms omdat men vindt dat ‘het moet’. De vraag die dan onherroepelijk opduikt is: waar te beginnen? Natuurlijk begint ieder project bij doelstellingen en doelgroepen, boodschappen, mediakeuze en tactieken. Er is al veel geschreven over de inzet van PR 2.0, social media en het verdienen van geld of versterken van je imago. Daar wil ik deze keer niet op ingaan. Graag wil ik het hebben over een vaak onderbelicht aspect van de inzet van Social Media: de interne alignment.
Waar beginnen we?
Achter de meest succesvolle initiatieven staat vrijwel altijd een team van gedreven en enthousiaste mensen. Dat is bij authentieke communicatie en (dus) ook bij Social Media niet anders. Dit team bestaat uit mensen die zich graag laten prikkelen en vooral mensen die elkaar prikkelen. De inzet van PR 2.0 moet een bedrijfsactiviteit worden, een social event. Dat wil zeggen bedrijfsbreed en in ieder geval door de afdelingen gedragen. Zij moeten immers ook zorgen voor de continue aanvoer van nieuwe inzichten, input en bijdragen.
Inventariseer en coördineer
Je kunt natuurlijk proberen om het wiel opnieuw met de marketing- en/of communicatieafdeling uit te vinden, maar daarmee laat je een heel potentieel van enthousiastelingen onbenut. Ieder bedrijf heeft al een legioen van mensen dat op een of andere wijze actief is binnen Social Media. Een bevriende relatie bij een groot automatiseringsbedrijf verwoordde het als volgt: "Toen ik eenmaal mijn inventarisatie had gedaan van wie er al actief waren, was mijn halve voorbereiding al gedaan. Ik hoefde alleen nog maar te kijken hoe we daar met behoud van enthousiasme een beetje de regie in konden gaan voeren en overlap konden voorkomen. Daar kwam natuurlijk wel bij dat we bedrijfsbreed gedragsregels hebben ingevoerd en hebben aangegeven wat de belangrijkste doelstellingen waren om ons niet te laten verrassen." Met andere woorden: inventariseer de enthousiastelingen binnen je organisatie, verzamel informatie en kennis over wat er al wordt gedaan, bepaal de richtlijnen en gedragsregels en coördineer. Zorg er ook voor dat er intern een platform is waarop je elkaar op de hoogte houdt. Zelf gebruiken we daarvoor Yammer, maar er zijn ook veel andere tools beschikbaar voor interne kennisdeling.
De juiste boodschappen en media
Als het team gevormd is, is het zaak om met elkaar af te spreken dat je met één stem spreekt. Dat betekent dat je als coördinator aangeeft welke messaging, kernwoorden en desgewenst (maar zeker aanbevolen) SEO-woorden er met de bedrijfsnaam samenhangen. Spreek vervolgens af wie er over welke issues, visies, ontwikkelingen, etc. gaat schrijven en vooral op welke media. Geef aan wie er reageren op welke kwesties en hoe je elkaar gaat tippen over spelende zaken op de diverse fora en andere platformen. Ga je bloggen met het team, bedenk dan ook een soort redactionele kalender van onderwerpen en vaste topics die je regelmatig kunt laten terugkeren.
Check of de eigen organisatie en media klaar zijn
Kijk vervolgens ook of de eigen media (websites, telefoon) aansluiten op de blogposts. Is er content op de eigen site waarnaar je kunt linken? Krijgen mensen die een blogpost lezen van je team ook dezelfde indruk van je organisatie als ze via andere kanalen bij je terecht komen? Bedrijfscommunicatie mag nooit op zichzelf staan, dus ook niet op het internet. Blogging zal altijd onderdeel moeten vormen van een groter geheel en een zakelijke cq marketingdoelstelling. Ook de inzet van Social Media monitoring-tools is belangrijk. Hiermee kun je in één oogopslag zien waar bepaalde discussies gaande zijn en hoe je bedrijf over de tong gaat. Op die manier kun je óók goed volgen wat je eventueel in gang hebt gezet.
Train de mensen en combineer talenten
Niet iedereen is een schrijver. Je moet schrijfkwaliteiten indelen en mensen elkaar laten helpen. De één kan goed zijn in een betoog waar de andere sterk is in het schrijven. Als er te weinig schrijftalent aanwezig is, laat je het team trainen door een ervaren schrijver of blogger. Een goede ghostwriter kan ook wonderen verrichten. Als ik iets lees hoor ik soms de columnist praten, terwijl ik weet dat iemand anders de toetsen bediende. Tot slot is het zaak dat je als coördinator voortdurend als klankbord en desgewenst als eindredacteur beschikbaar bent.
Stel grenzen
Benoem jezelf niet tot controleur. Laat mensen zich realiseren dat ze schrijven voor een massamedium dat tot in de lengte van dagen op te roepen is. En dat ze daarvoor zelf een stuk verantwoordelijkheid dragen. Bij twijfel is het dus altijd beter om af te stemmen. Zorg wel dat je bedrijfsregels hebt voor het gedrag op internet. Laat je overigens niet afleiden door vragen om extra beloningen en bonussen. Nu ben ik daar persoonlijk al niet zo’n voorstander van omdat je bedrijfskracht mijns inziens in het collectief moet liggen, maar dat is een andere discussie. We leven in een tijd waarin er binnenkort voor iedere baan minstens twee nieuwe gegadigden zijn. Social Media bieden niet alleen enorme kansen om een bedrijf te profileren en de business te vergroten, maar ook om je persoonlijke 'brand' te promoten. Hiermee vergroot je je marktwaarde en wordt je naam verbonden aan specifieke onderwerpen - ook in zoekmachines. Het is dus zélfs niet vanzelfsprekend dat iemand onder bedrijfstijd zijn blog schrijft, hoewel ik me ook weer kan voorstellen dat het tot een taakomschrijving gaat behoren. Daar staat aan de andere kant als uitdaging voor de coördinator tegenover dat bloggers die zelf een 'brand' worden hun bedrijf kunnen ontstijgen. Met als gevolg dat ze gehunt of gevraagd worden als spreker bij evenementen waar hun baas had moeten staan... Uitdagingen genoeg dus! Het leuke van nieuwe ontwikkelingen is dat eenduidige oplossingen (nog) niet bestaan. Iedere situatie is nieuw en vraagt om een antwoord en grens op maat voor de personen in kwestie.
Deel kennis en successen
Ook voor Social Media geldt dat je best practices moet delen. En binnen het team moet praten over wat niet werkt. Deel successen binnen het hele bedrijf. Via de online tools die ik eerder al aanhaalde, maar ook door bijvoorbeeld regelmatig een redactievergadering te plannen. Motivatie en creativiteit komen vaak voort uit dat kleine beetje extra complimenten, ruimte en vertrouwen dat je geeft.
Behoud de continuïteit
En als je dan als team eenmaal zover bent, wordt het zaak om een en ander niet op te laten gaan in de waan van de dag. immers, business comes first waardoor de voornemens en het enthousiasme snel wegebben. Blijf elkaar en het gehele bedrijf dus motiveren en stimuleren. Mocht je dus na de zomer ambitieuze plannen hebben voor het bedrijf, begin bij het begin: intern.
Met een login kun je automatisch reageren, krijg je toegang tot extra content en profiteer je van leuke kortingen. Nog geen login? Registreer nu!
Alleen voor leden:
Laatst toegevoegde download: Vier marketeers over trends in (r)etailmarketing
Speciale aanbieding: Molblog op Linkedin, Twitter en Facebook:


Duidelijk verhaal. Net als elke andere communicatievorm begint het met een goede voorbereiding en interne gedragenheid. Een goed persooneelsblad kun je ook alleen maar maken met een betrokken redactie uit het hele bedrijf.
Ik twijfel overigens wel in hoeverre je mensen uit het hele bedrijf een rol moet geven. De voordelen zijn me duidelijk. Maar communicatie is ook een vak. Het feit dat iemand privé een blog bij houdt, wil niet zeggen dat hij/zij ook de zakelijke belangen kan inschatten.
Mark Debets
Mon 27 Jul 2009, 7:43
Leuk stuk. Deels mee eens. Natuurlijk is intern draagvlak belangrijk en moet je dingen afspreken. Ik geloof daarnaast ook wel heel erg in gewoon doen, leren, ondervinden en delen. Het zou me niets verbazen als initiatieven op het gebied van social media ook te vaak sneuvelen door te veel intern geklets.
Jos Govaart
Mon 27 Jul 2009, 8:41
Goed verhaal. Deze inzichten geeft stof tot nadenken. Ik ben het echter niet helemaal eens met het punt dat alle medewerkers in het bedrijf namens het bedrijf interacteren. Dat lijkt me echt een taak voor een speciaal webcare team. Een team dat zowel de organisatie kan vertegenwoordigen als ook weet hoe sociale netwerken gebruikt kunnen worden. Het is belangrijk een eenduidig verhaal aan je (potentiele) klanten en medewerkers te communiceren. Als alle medewerkers dat zelf gaan doen, wordt het een verwarrend geheel. Ze mogen natuurlijk wel uiten hoe geweldig het is om bij het bedrijf te werken :) als ze maar niet overdrijven, want het moet dan ook wel weer authentiek en geloofwaardig blijven.
Bianca Elzinga
Mon 27 Jul 2009, 11:00
Bedankt voor de aanvullingen en reacties. Het blijft een dun lijntje tussen motiveren, gemotiveerd houden, de troepen bij elkaar houden en controleren of kapot praten. Aan de andere kant kan het ook geen kwaad als de communicatiemanager in zijn hoofd laat kijken en zijn plannen en messaging deelt met zijn/haar collega’s.
In het door mij aangehaalde voorbeeld is de productiviteit sterk verhoogd. Er bleek al een grote groep te zijn die al op eigen houtje deelnam aan vakdiscussies en blogs. Zij profileerden zich al als expert of waren te herleiden naar het bedrijf waar zij werkten. Bijspijkeren van de bedrijfsboodschap, ontdubbelen, attenderen op kansen en thema’s, trainen en coachen (ook onderling), intern delen van successen en gedragsregels (helaas toch nodig), hebben niet alleen de productiviteit verhoogd, maar de communicatiemanager een onverwachte vliegende start bezorgd. Daar hoorde natuurlijk (en helaas) ook bij dat sommige mensen te verstaan is gegeven dat zij vakmatig beter op een ander platform konden publiceren.
@ Bianca, als het gaat om Customer Care, werpt een speciaal daarvoor getraind webcare team zeker zijn vruchten af. Daar is inderdaad weer een hele andere begeleiding voor nodig dan sec communicatiebegeleiding. Een goed samenspel tussen CRM- en communicatie-experts kan wonderen verrichten. Het is dan natuurlijk belangrijk dat het gehele bedrijf weet welke collega’s daarvoor verantwoordelijk zijn. Dit onderwerp verdient een blogpost op zichzelf.
Er is wat mij betreft al voldoende reden om om te inventariseren zonder dat je Social Media (pro)actief in je mix opneemt. Dat houdt verband met het afbreukrisico dat ontstaat als iemand op eigen houtje gaat optreden. Zo viel er een overijverige (anonieme) helpdeskmedewerker op een vergelijkingssite door de mand omdat hij uit de laatste brochure citeerde en wist een andere medewerker in een blogpost een mooie visie te poneren waaruit je zou kunnen opmaken dat die van het bedrijf was (het tegendeel bleek waar!).
Ik merk op iedere bijeenkomst weer dat veel bedrijven al doende aan het leren zijn. Daarom mijn ‘waarschuwing’ om misschien iets langer intern stil te staan bij dit onderwerp en toch minimaal afstemmingspunten in te bouwen.
Charly Lammers van Toorenburg
Mon 27 Jul 2009, 16:27
Ben ik met je een Charly, Social media is een proces dat de hele organisatie en manier van communiceren beïnvloedt. Alvorens hier mee naar buiten te treden moet er dus nadrukkelijk aandacht worden besteedt aan de interne gevolgen! Strategie en training zijn hierin keywords
Sjef Kerkhofs
Tue 28 Jul 2009, 11:37
@Charlie, een van de uitdagingen voor organisaties is inderdaad het goed laten aansluiten van nieuwe initiatieven (zoals social media) bij de interne organisatie. Zeker bij grotere organisaties zie je dat innovatie vaak in een aparte (kleine) afdeling is ondergebracht, ver van de staande organisatie.
Grote truc is natuurlijk om de organisatie in beweging te krijgen. Vorig jaar heb ik hier onderzoek naar gedaan, specifiek voor de volwassenheid van E-Business. De afgelope periode bezig geweest om dit te vertalen naar Enterprise Social Media (gebruiken van social media binnen de organisatie).
Het groeimodel dat hier uit is voorgekomen is denk ik ook bruikbaar voor social media initiatieven buiten de organisatie. Meer informatie: http://www.maxx-online.nl/blog/maturity-model-blog/social-media-ontwikkelen-binnen-de-organisatie/
Gijsbert van der Sleen
Fri 14 Aug 2009, 11:17